miasto.app to niezależny serwis obywatelski — nie jest stroną urzędu gminy.
Ranny ptak lub jeż – gdzie zgłosić i kto się nim zajmie?
Rannego ptaka najlepiej zgłosić do ośrodka rehabilitacji dzikich zwierząt; takie ośrodki działają na podstawie zezwolenia Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Pomaga też urząd gminy, w większych miastach straż miejska, jeśli działa w gminie, a przy gatunkach chronionych regionalna dyrekcja ochrony środowiska. Młodego ptaka z piórami, tak zwanego podlota, zwykle zostawiamy: rodzice są w pobliżu.
Kto zwykle odpowiada
| Sytuacja | Adresat |
|---|---|
| Ranny ptak, jeż albo inne dzikie zwierzę | Ośrodek rehabilitacji dzikich zwierząt Rejestr ośrodków prowadzi Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska. |
| Znalezisko w mieście, brak kontaktu do ośrodka | Urząd gminy, referat ochrony środowiska, albo straż miejska, jeśli działa w gminie |
| Gatunek chroniony, na przykład bocian lub ptak drapieżny | Regionalna dyrekcja ochrony środowiska i ośrodek rehabilitacji |
| Ptak jest martwy | Zarządca terenu lub urząd gminy Padłe ptactwo wodne w większej liczbie zgłasza się też powiatowemu lekarzowi weterynarii. |
Jak zgłosić krok po kroku
- Sprawdź, czy zwierzę naprawdę potrzebuje pomocy
Interwencji wymaga ptak z widocznym urazem, oblepiony smarem, zaplątany w siatkę albo taki, który nie ucieka i nie reaguje na obecność człowieka. Ptak, który po prostu siedzi nisko i odskakuje, zwykle radzi sobie sam.
- Zadzwoń, zanim cokolwiek zrobisz
Ośrodek rehabilitacji albo urząd gminy powie, czy zwierzę trzeba przywieźć, czy przyjedzie po nie transport. To ważne zwłaszcza przy gatunkach chronionych, bo ich przetrzymywanie bez zezwolenia jest ograniczone przepisami o ochronie przyrody.
- Zabezpiecz zwierzę na czas transportu
Nie chwytaj zwierzęcia gołymi rękami: użyj rękawic albo ręcznika, a ptaka drapieżnego lub nietoperza zostaw służbom. Jeśli usłyszysz, że masz je przywieźć, użyj kartonowego pudła z otworami, wyściełanego ręcznikiem, i trzymaj je w ciemnym, cichym miejscu. Nie podawaj wody ani pokarmu na siłę i ogranicz kontakt: hałas i światło dodatkowo osłabiają zwierzę.
- Zgłoś miejsce, jeśli problem się powtarza
Ptaki rozbijające się o tę samą szybę albo ekran akustyczny to sprawa dla właściciela obiektu. Opisz miejsce w formularzu na stronie swojej gminy: powtarzalne zgłoszenia bywają podstawą do oklejenia szyb albo zmiany oświetlenia.
Ośrodki rehabilitacji przyjmują ranne zwierzęta
Zgodnie z art. 75 ustawy o ochronie przyrody ośrodek rehabilitacji zwierząt działa na podstawie zezwolenia Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. To właśnie takie miejsca leczą dzikie zwierzęta i przygotowują je do powrotu na wolność, a nie zwykłe gabinety weterynaryjne.
Ośrodki bywają oddalone od miejsca znalezienia i mają ograniczoną liczbę miejsc, dlatego sprawę zaczyna się od telefonu. W wielu miastach transport organizuje straż miejska, o ile działa w gminie, albo referat ochrony środowiska; w mniejszych gminach bywa, że zwierzę trzeba dowieźć samodzielnie.
Podloty zostawiamy, pisklęta odkładamy do gniazda
Podlot to młody ptak w piórach, który opuścił gniazdo i uczy się latać, siedząc w trawie lub na niskiej gałęzi. Rodzice zwykle są w pobliżu i go dokarmiają. Zabranie takiego ptaka najczęściej mu szkodzi: wystarczy odsunąć psa i kota, a samego ptaka przenieść w zarośla obok – w rękawicach albo przez ręcznik.
Inaczej wygląda sprawa nagiego pisklęcia, które wypadło z gniazda. Jeśli gniazdo jest widoczne i dostępne, a podejście jest bezpieczne i masz rękawice, pisklę można do niego odłożyć. Gdy gniazdo zostało zniszczone albo pisklę jest wychłodzone, potrzebny jest kontakt z ośrodkiem rehabilitacji.
Gołąb, wrona, bocian: co z tym zrobić
Gołębie miejskie i wrony to gatunki pospolite, ale ranne zwierzę nadal wymaga pomocy. Część ośrodków przyjmuje je bez ograniczeń, część skupia się na gatunkach chronionych, dlatego pytanie zadaje się przez telefon, a nie na miejscu.
Bociany, jerzyki, ptaki drapieżne i inne gatunki chronione to sprawa, w której obok ośrodka rehabilitacji bierze udział regionalna dyrekcja ochrony środowiska. Dotyczy to zwłaszcza zdarzeń przy gnieździe: strącone gniazdo bociana albo prace na kominie w sezonie lęgowym mają własną procedurę.
Najczęstsze pytania
Gdzie zgłosić rannego ptaka?
Do ośrodka rehabilitacji dzikich zwierząt, a gdy nie masz kontaktu, do urzędu gminy albo do straży miejskiej, jeśli w gminie działa. Przy gatunkach chronionych pomaga regionalna dyrekcja ochrony środowiska. Zacznij od telefonu, żeby ustalić, czy zwierzę odbierze transport.
Co zrobić z młodym ptakiem znalezionym na ziemi?
Sprawdź, czy jest opierzony. Opierzony podlot zwykle nie potrzebuje ratunku, wystarczy odsunąć zwierzęta domowe, a ptaka przenieść w krzaki w rękawicach albo przez ręcznik. Tak samo, w rękawicach, odkłada się nagie pisklę do gniazda, a jeśli to niemożliwe, dzwoni do ośrodka rehabilitacji.
Kto pomoże choremu jeżowi?
Jeże przyjmują te same ośrodki rehabilitacji co ptaki, a część z nich specjalizuje się właśnie w tym gatunku. Powodem do interwencji jest jeż widoczny w dzień, apatyczny, ranny lub oblepiony pasożytami, a jesienią także bardzo mały osobnik znaleziony przy pierwszych przymrozkach.
Czy mogę zabrać rannego ptaka do domu?
Krótkie przetrzymanie na czas transportu do ośrodka jest praktyką powszechną, natomiast trzymanie dzikiego zwierzęcia na stałe ograniczają przepisy o ochronie przyrody, zwłaszcza przy gatunkach chronionych. Leczenie na własną rękę zwykle kończy się źle dla zwierzęcia.